Suudi Arabistan, Çin Öncülüğündeki mBridge CBDC Projesinden Ayrıldı

Suudi Arabistan, Çin merkezli ve merkez bankası dijital para birimleri (CBDC) odaklı uluslararası ödeme projesi mBridge'deki katılımını sonlandırdı. Financial Times'ın aktardığı ve Cointelegraph'ta 21 Eylül'de yayımlanan habere göre, Suudi Arabistan Merkez Bankası (SAMA), projenin konsept kanıtlama (proof of concept) aşamasını tamamlamasının ardından ayrılma kararı aldı.

Haziran 2024'te projeye tam üye olarak katılan SAMA, 13 Mayıs 2025 tarihinde bu aşamayı tamamladığını bildirdi. Banka, projeden çekilmenin baştan beri yapılan planlamanın bir parçası olduğunu ifade etti.

mBridge projesi, 2021 yılında Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) İnovasyon Merkezi ile Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri merkez bankaları ortaklığıyla başlatılmıştı. Uluslararası ödemeleri hızlandırmak ve işlem maliyetlerini düşürmek amacıyla tasarlanan altyapı, tek bir sabit kripto paraya (stablecoin) bağımlı kalmak yerine katılan merkez bankalarının kendi dijital para birimlerini ortak bir dağıtık defter üzerinde ihraç etmelerine ve doğrudan transfer yapmalarına imkan tanıyor.

mBridge minimum uygulanabilir ürün (MVP) aşamasına ulaştıktan sonra BIS, Ekim 2024'te projenin operasyonel yönetimini katılımcı merkez bankalarına devretmişti. Dönemin BIS Genel Müdürü Agustín Carstens, kurumun ayrılışının siyasi bir nedene dayanmadığını belirtmişti. Buna rağmen proje, ABD'de uluslararası yaptırımların delinmesine zemin hazırlayabileceği gerekçesiyle endişeyle karşılandı. ABD-Çin Ekonomik ve Güvenlik İnceleme Komisyonu'nun 2024 tarihli raporunda, mBridge'in yaptırımlardan kaçınmak isteyen ülkeler için alternatif bir küresel ödeme altyapısı sunabileceği vurgulanmıştı.

Öte yandan Çin Halk Bankası (PBOC), sınır ötesi ödemelerde sabit kripto paraların ve CBDC'lerin rolünü yakından izliyor. PBOC Araştırma Bürosu Direktörü Wang Xin, Haziran ayında yaptığı açıklamada, uluslararası koordinasyonun yanı sıra CBDC'lerin ve sabit kripto paraların sınır ötesi kullanımına yönelik denetimlerin güçlendirilmesi gerektiğini dile getirmişti. Küresel finans sisteminde dijital merkez bankası paralarının rolü tartışılırken, çok taraflı CBDC projelerinin jeopolitik dengeler üzerindeki etkisi takip edilmeye devam ediyor.